De zoektocht naar nieuwe businessmodellen

samenspel tussen context, missie en dynamische competenties

Met name ondernemingen in kennisintensieve sectoren zoals makelaars, bibliotheken en mediabedrijven worstelen met hun traditionele businessmodellen. Ze zijn minder dan in het verleden in staat om omzet en groei te realiseren. Krantenconcerns zien hun oplages dalen, makelaars krijgen minder koopopdrachten en bibliotheken krijgen jaarlijks minder bezoekers. Dit dwingt de betrokken ondernemingen te zoeken naar strategische vernieuwing. Het ontwerpen van een nieuw businessmodel kan daarbij een goed middel zijn om effectief om te gaan met ingrijpende veranderingen in branches en sectoren. Vooral in het geval van kennisintensieve ondernemingen die worden geconfronteerd met de invloed van de veranderende rol van kennis en informatie op consumentengedrag, waardecreatie en verdienmodellen, vereist een goede toepassing van dit middel dat de context start- en eindpunt is in het ontwerpproces. Een goede toepassing vereist ook dat voorkomen wordt dat men vervalt in het kopiëren van elders succesvolle modellen of recepten. Een businessmodel heeft alleen betekenis als dit het product is van een eigen ontwerpproces waarin aan de specifieke eigen context, ambitie en interne situatie recht wordt gedaan. Die context is bij uitstek voor traditionele ondernemingen in kennisintensieve sectoren en branches een belangrijk en weerbarstig onderwerp. Waarom worstelen deze ondernemingen zo met hun strategie en lijkt het voor hen zo moeilijk adequate antwoorden te vinden? De belangrijkste oorzaak van de dalende omzetten lijkt te liggen in een combinatie van omgevingsfactoren, zoals veranderend consumentengedrag, nieuwe technologie en regulering, in combinatie met nieuwe vormen van informatievoorziening, onder andere via internet. Ondernemingen die hiermee worden geconfronteerd weten vaak niet hoe ze moeten reageren op de veranderingen. Maar er zijn ook traditionele bedrijven die veel minder moeite hebben om zich aan te passen. Zij blijken wel in staat om hun businessmodel aan te passen aan een snel en ingrijpend veranderende context. In dit artikel wordt betoogd dat om dit te kunnen drie soorten competenties in samenhang nodig zijn: (1) de competentie om de context te begrijpen en te beïnvloeden, (2) het vermogen om huidige businessmodellen aan te passen en nieuwe modellen te ontwerpen, en (3) dynamische competenties die organisaties in staat stellen om nieuwe competenties te creëren, te acquireren, verder te ontwikkelen of te recombineren.
publicatie
Publicatiedatum
01-01-1970
Editie
HMR 118, maart-april 2008
Reageer